فرسودگي ماشين آلات کشاورزي و خسارت 2500 میلیارد ریالی

دريانيوز : در سال 1308 بود که اولين تراکتور به مقصد مدرسه عالي فلاحت وارد ايران شد. در سال 1316 اولين طرح مکانيزاسيون ايران پي ريزي شد که در اين طرح تغييرات معين در رابطه با اداره املاک دولتي و موقوفات صورت گرفت. و برنامه هايي جهت اعمال ماشين در کشاورزي مد نظر قرار گرفت. در سال 1333 وزارت کشاورزي ،‌اداره کل مهندسي زراعي را تاسيس کرد. که اين اداره به ايجاد مزارع نمايشي و داير کردن دوره هايي براي تربيت متخصصان دست زد. در کل ، اهداف دولت و سیاست هاي آن در بخش کشاورزي خصوصاً در اين دوره و دوره هاي بعد ايجاد شرايطي براي پذيرش اجتماعي ماشين در کشاورزي و سعي در توسعه روند استفاده از آن را دارا بود.

يکي از معضلات کشور در راستاي توسعه مکانيزاسيون کشاورزي خرد بودن اراضي زراعي است که اين امر سبب افزايش هزينه هاي ماشين هاي کشاورزي و افزايش هزينه هاي توليد محصول مي گردد. بيشتر ماشين ها و ادوات کشاورزي موجود نيز متناسب با اندازه زمين هاي کشاورزي نمي باشد. لذا لزوم وجود منابع توان و ادوات کشاورزي با ظرفيت زراعي پايين در شرايط کنوني کشاورزي ايران به وضوح قابل درک است.

مکانيزاسيون در زمين هاي زراعي و باغي به بهبود کيفي توليد، افزايش بهره وري و درآمد کشاورزان منجر خواهد شد. عوامل طبيعي يا پراکندگي جغرافيايي روستاها و واحدهاي توليدي کشاورزي در پهنه وسيع کشور و وجود مسافتهاي طولاني از مشکلات مکانيزاسيون کشاورزي ا ست.

گفته مي شود سالانه رقمي در حدود 2500 ميليارد ريال خسارت ناشي از فرسودگي ماشين آلات کشاورزي است و از جمله تنگناهايي که سبب شده از يک طرف بخش کشاورزي و از سوي ديگر بخش صنعت نتوانند ماشين هاي کشاورزي با کيفيت مطلوب توليد کنند کمبود و يا فقدان دانش و اطلاعات و تحقيقات بنياني در زمينه نيازهاي فني و مهندسي کشاورزي بوده و هست. هر چند در طول برنامه هاي پنج ساله اول و دوم توسعه کشور ، با ورود تعدادي از ماشين ها و ادوات کشاورزي سازگار با شرايط زارعان نسبت به قبول  توصيه هاي مراجع فني و اعمال روشهاي نوين ايجاد شد  اما اين اقدامات هنوز کافي نيست ...

بخش کشاورزي براي تحقق ماموريتهاي خود از جمله تامين امنيت غذايي جامعه و ايفاي نقش موثر در تقويت استقلال ملي، نيازمند گذر سريع از مرحله توليد معيشتي و سنتي به مرحله توليد صنعتي و تجاري است و از طرفي مکانيزاسيون به مثابه رويکردي است که نيل سنجش کشاورزي به مرحله توليد صنعتي و تجاري را ممکن مي سازد بنابراين ضرورت دارد تا با اتخاذ تدابير کارشناسانه به توسعه آن بيشتر از قبل پرداخته شود.

توسعه فن آوري و کاربرد آن از جمله مهمترين تدابيري است که مي بايد در جريان نوسازي بخش کشاورزي به آن اهتمام ورزيد. يکي ازمصاديق فن آوري، امر مکانيزاسيون در فعاليتهاي کشاورزي است بنابراين برنامه ريزي براي توسعه مکانيزاسيون از مهم ترين مولفه ها در برنامه توسعه سنجش کشاورزي است و مي بايد ارتباط اهداف آن با اسنادي که راهبردهاي کلي کشور را مشخص مي کند از جمله چشم انداز جمهوري اسلامي ايران در افق 1404 بررسي شده و انطباق داده شود.

دستاوردهاي ناچيز و عقب ماندگي هاي قابل توجه در حوزه مکانيزاسيون نسبت به اهداف تعيين شده ناشي از عوامل متعدد با درجات تاثير متفاوتي است هدف گذاري غيرواقع بينانه و شايد مهمتر از همه، ضعف مديريت در بهره برداري از امکانات موجود بخش کشاورزي و عدم به کارگيري مناسب نهاده ها مي تواند يکي از دلايل اين مدعا باشد.

                                                                 سید محمد هادی علوی
                                                             کارشناس ماشینهای کشاورزی